İncelemeler

Türk Aydınının Anadolu’ya Yönelişinde Balkan Savaşları’nın Rolü – Funda Selçuk Şirin

Balkan Savaşları; dönem aydını, yöneticiler ve halk için vatan kaybetmenin acısını en derinden hissettiren savaş oldu. Savaş sonundaki kayıplar, halk ve aydınlar üzerinde farklı açılardan tesir ettiği gibi derin izler de bıraktı. Osmanlı-Türk aydın ve […]

İncelemeler

Yabancılaşma – Zafer Demir

Marx’ın insan ve toplum kavrayışı, ondokuzuncu yüzyılın Batılı toplumlarında, hem kapitalist modernleşmenin ulaştığı aşamanın insan karşıtı özelliğini ifşa etmede, hem de sömürünün ortadan kaldırıldığı sınıfsız bir toplumun nasıl kurulabileceğiyle ilgili ortaya koyduğu bilimsel düşüncelerle evrensel […]

İncelemeler

Elitler Teorisi – Yusuf Avcı

Yusuf Avcı’nın çalışmasına ilişkin olarak Yiğit Tuncay’ın notu:Okuyacağınız Yusuf Avcı’nın bu çalışmasında yapılan bir vurgu var; “Marx’ın çelişkili devlet analizleri ve Marx’ın bir devlet teorisinin olmayışı”. İlk başta şunu söylemek gerekiyor ki, “çelişki” denilen şey […]

İncelemeler

Reendülüsans – Sefa Dereköy

Rönesans, Fransızca “Renaissance”, İtalyanca “Rinascita” kelimelerinden türemiş “Yeniden Doğuş” anlamında kullanılmakta olan bir sözcüktür. Rönesans, Avrupa tarihinde 14. yüzyılın sonuyla 15. ve 16. yüzyılları kapsayan ve en belirgin özelliği Eski Yunan ve Roma kültürünün canlandırılması […]

İncelemeler

Marx’ın Egemen İdeoloji Anlayışı – Cengiz M. Tosun

XIX. Yüzyılın başında Napolyon, metafiziği reddederek kültürel çalışmaları antropolojik ve psikolojik temellere dayandırmayı hedefleyen düşünce okulunun mensuplarını “ideojojistler” (ideologlar) olarak yaftalamıştı. “İdeologlar Okulu”nun kurucusu Destutt de Tracy ise “ideoloji”yi olumlu anlamda, “düşünce bilimi” olarak tanımlıyordu. […]

İncelemeler

Alman – Sovyet Saldırmazlık Paktı: 1939 / Ali Servet Öncü & Oğuzhan Ekinci

“Tarihi olaylar yalnızca gerçekleştikleri zaman ve mekânın bütün bağlamı içinde anlaşılabilirler. Ancak tarihçi olayların başlangıcının izini sürmeye başladığında bu uyarılar neredeyse her zaman unutulur. Burnuna gelen yenilik kokusuyla tarihçi geçmişe dalar, olayları kendi bağlamlarından uzaklaştırır, […]

İncelemeler

Ölümün Politik İktisadı – Hüseyin Özel

“Sonlu şeylerin doğası öyledir ki, kendi varlıklarının özü yokolmanın tohumlarını içerir: onların doğum saatleri aynı zamanda ölüm saatleridir de.” G. W. F. Hegel (1) Karl Polanyi, magnum opus’u olan Büyük Dönüşüm’ü bitirirken, “Batılı insanın bilincini […]

İncelemeler

Devlet ve Dersim – Kemal Yakut

Dersim bölgesi, Yavuz Selim’in Doğu’da Safevi egemenliğini ortadan kaldırarak gücünü pekiştirmeye çalıştığı bir dönemde Osmanlı sınırları içine dâhil edildi. Şah İsmail’in Çaldıran’da yenilmesini (1514) izleyen birkaç yıl içinde Doğu’daki Türkmen ve Kürt aşiretleri, Osmanlı yönetimine […]

İncelemeler

Post-Neoliberalizm – Ali Somel

Neoliberal politikalara karşı birikmiş olan toplumsal tepki ile 2008 ekonomik krizinin çakışması, ilk ortaya çıktığı dönemden beri çeşitli revizyonlara tabi tutulmuş neoliberal çerçeveden uzaklaşan politikalar için post-neoliberalizm kavramını gündeme getirdi. Yeni olanın tarif edilemediği ve […]

İncelemeler

“İşbölümü” – Adem Palabıyık

“Dünyadaki bütün işçiler, birleşin!” Komünist Parti Manifestosu Modern toplumlardaki ekonomik sistemlerin en ayırt edici özelliklerinden birisi oldukça karmaşık bir iş bölümüne sahip olmalarıdır. İş, insanların üzerinde uzmanlaştığı çok sayıdaki farklı meslekler arasında bölünmektedir. Geleneksel toplumlarda, […]

İncelemeler

Postmodern Dünyada İdeolojinin Dönüşümü – H. Birsen Örs

18. yüzyıl Aydınlanma döneminin akılcı filozoflarından olan Antoine Destut de Tracy’nin, bugün bizim “bilim”e atfettiğimiz anlama yakın bir anlam yükleyerek “düşüncelerin bilimi” olarak tanımladığı ideoloji kavramı, o günden bugüne önemli bir değişime uğramış, altyapı-üstyapı metaforundan […]

İncelemeler

Fordizm ve Post – Fordizm – Ali Rıza Saklı

Kapitalist ekonomi, zaman içerisinde çeşitli evrelerden geçerek gelişimini sürdürmektedir. Bu gelişim çizgisi içerisinde 1914’e kadar geri götürülebilen Fordist üretim rejimi ile 1970’lerden itibaren onun yerini aldığı belirtilen esnek üretim rejimi özel bir yere ve öneme […]

İncelemeler

Felsefede ve Fizyolojide Camera Obscura – Kaan Kangal

Döndürmek, ters çevirmek, baş aşağı durmak, yeniden ayakları üzerine oturtmak Marx ve Engels’in kullanmayı sevdiği retorik figürler arasında yer alıyor. Alman İdeolojisi’nde “bütün ideolojilerde insanlar[ın] ve onların ilişkileri[nin] bir camera obscura’daki gibi baş aşağı” durduğunu […]

İncelemeler

II. Abdülhamit ile Amerikan Protestan Misyonerleri – Ercan Uyanık

1783 yılında bağımsız bir devlet olarak tarih sahnesine çıkan Amerika Birleşik Devletleri, kısa süre içerisinde kendisine özgü bir devlet yapısı oluşturmuş ve ardından uluslararası ticarette adını duyurur olmuştu. Akdeniz bölgesinde gemilerini dolaştırmaya başlayan ABD, ister […]