Maeterlinck ve Bryusov’un önerilerini dikkate alan Tiyatro Stüdyo’ su konvansiyonel ve stilize bir teknikle deneyler yapan ilk tiyatrodur. Maeterlinck’in (Tintagiles’in Ölümü) trajedisindeki performansıyla stüdyo, stilize tiyatronun ideallerine çok yakın bir yerde gözüktüğü için, bana da […]
“Avrupa”, Ankara’da çıkan aylık Türkçe dergilerinden biri; yalnız kentteki diğer aylık sanat, edebiyat ya da kültür dergilerinden ayrıldığı bir nokta var. Avrupa Dergisi, Avrupa Topluluğu Komisyonu ve bu komisyonun Enformasyon Temsilciliği tarafından çıkarılıyor. Derginin bir […]
Bu yazının amacı Sabiha Sertel’in 1946 yılında Yurt ve Dünya Yayınları arasında yayınlanan “Tevfik Fikret – İdeolojisi ve Felsefesi” adlı kitabını tanıtmaktadır. Daha doğru bir deyişle, Sertel’in görüşlerini özetlemeye, açımlamaya çalışırken, Fikret konusunda ve ona […]
I Georgy Lukács’ın bazı denemelerinin, içerdikleri bunca değerli malzemeye rağmen neden tam anlamıyla doyurucu olmadıkları sık sık kafamı kurcalamıştır. Kendisine temel aldığı ilke çok sağlam da olsa, Lukács’ın gerçekliğe uzak düştüğünü sezmemek elde değil. Burjuva […]
Tiyatro Stüdyosu’nun(1) kuruluşu 1905 yılında Moskova’da gerçekleştirildi. Yaklaşık altı aylık bir dönemde (ilkbaharda Sanat Tiyatrosu atölyesinde, yazın Yaroslavl Caddesi’nde, Mamantov’un Dupuy Park’ ında ve sonbaharda Arbat Gate’deki (2) tiyatroda), Konstantin Sergeevich Stanislavisky’nin biraraya getirdiği oyuncular […]
Eleştiri ve hiciv yolda karşılaştılar, birbirlerini selamladılar, bu arada Hiciv Eleştiriye “abla” diye hitap edince, elinde asasıyla Eleştiri ona şöyle bir baktı : “Biz nereden akraba oluyoruz ki, eli kırbaçlı yosma! Ben gerçeğin, iyinin ve […]
Geçmişte oyuncu kendi yaratımında, adına sanat yapmayı tasarladığı toplumla bir uyum içine girmiştir. Gelecekteyse oyuncu oyununu daha çok üretim koşullarıyla uyum içinde gerçekleştirmek zorunda kalacaktır. Zaten artık o, çalışmanın lanetle anılmadığı, tersine neşeli bir yaşam […]
SANATTA YENİLİK VE SANATSAL GELİŞME Sanatta yeniliğin, gerçek yeniliğin ne olduğunu doğru olarak kavrayabilmemiz için, önce sanatta yenilik ile sanatsal gelişme, giderek, sanatsal gelişme ile toplumsal gelişme arasındaki ilişkiye bakmamız gerekir. Çünkü sanatsal gelişmenin olduğu […]
I. BURJUVA KÜLTÜR VE ULUSALLIK Bilindiği gibi, burjuva kültür ve sanat, burjuva uluslarda egemen kültür ve sanat biçimi olarak ulusal kültür ve sanatı temsil eder. Daha doğrusu, ulusların tarihte oluşması, burjuva (maddi-manevi} kültürün toplumda birleştirici […]
Fırtına ilk, 1623’de, Shakespeare oyunlarının I. Folio (Cilt) basımı arasında yayımlandı. Çeviride kullandığımız metin de o metin. Yazılışı 1610 sonlarına, ya da 1611 başlarına rastlıyor olmalı. Üslubu, biçimi, genel tınısı, bu doğrultudaki öbür kanıtlara değinmeden […]
Bir Öykü Parçası Kıtlığın artması ve tüm canlı yaratıkların feryatlarının duyulmaya başlamasıyla birlikte tanrılar giderek endişeye düştüler. O kadar çok yakınma vardı ki, yoklukların had safhada olduğu bir yerde tanrı korkusundan eser kalmayabilirdi. Ve dediler […]
Arayış tiyatrosunun ve bazı yönetmenlerin natüralist yöntemlere karşı sürdürdüğü savaş rastlantısal değildir, tarihsel gelişim içinde mantıksaldır. Yeni sahne biçimleri doğrultusunda arayış, bir moda değildir; yeni sahneleme yöntemlerine geçiş, hep daha güçlü etkilenimler bekleyen kitlelerin hatırını […]
Oyuncuya ilişkin söyleyecek bunca şey varken, yönetmene ilişkin ne söylenebilir dersiniz? İşte size üstünkörü birkaç söz. En önemlisi, oyunun ve oyuncunun bir çözümlemesini yapmaya başlamak; anılar, günlükler, yazışmalar, eleştiriler ve oyunculuk sanat kuramı üstüne çalışmalar […]
Yoldaşlar! Tiyatro cephesindeki örgütlü güçlerin çağdaş devrimci tiyatronun çehresinin nasıl olacağı konusunda henüz düşünce birliğinde olmadıkları bir dönemde, tiyatronun izleyiciler üzerindeki etkisi üzerine konuşulursa, çağdaş bir gösterimin partimizin ve yeni izleyicilerin istemleri doğrultusunda biçimleneceği gerçeği […]
John Lukacs, yüzyılların süreleri üzerine yaptığı tespitte, yüz seneden oluşan yüzyılın, sayısal manada ondalık takvime tekabül etmesinden çok, medeniyetlerin, ulusların ve bireylerin hayatlarındaki gerçek dönüm noktaları açısından, yüzyılın başka bir anlam kazandığını ileri sürüyor. Böylelikle […]
@halksahnesi.org